impression image impression image

Ik schrijf deze bijdrage op de dag dat bouwbedrijven en grondverzetwerkers massaal met hun zware apparatuur naar Den Haag trekken. Zij worden in hun bedrijven lamgelegd door de regels rond stikstof en gif in de grond. Ze willen de overheid duidelijk maken dat ze zo niet verder kunnen. Een week eerder reden de boeren met hun imposante trekkers naar het Malieveld. De stikstofregeling moet van tafel. Zo kunnen we niet verder boeren.

Tegenover dat machinale geweld heb ik niet veel te bieden. Ik fantaseer dat ik op het Binnenhof sta met een bordje ‘Houd voet bij stuk.’ Na jaren gedraai en ontwijken heeft de overheid – op last van de rechter – besloten ferm in te grijpen. Het werd de hoogste tijd. De strijd om de schaarse grond werd voortdurend gewonnen door de commerciële belangen. De natuur en de leefomgeving trokken aan het kortste eind.

Op de website boerderij.nl wordt er in een blog voor gepleit om alle Natura 2000 gebieden maar af te schaffen. ‘Daardoor worden hooguit een paar planten verdrongen door planten die niet zo geliefd zijn bij natuurbeschermers.' Basta, zei de rechter. Dat moet dan maar, zei de regering. Niks ervan zei het getroffen bedrijfsleven.

Het gaat om de aarde als een huis, een gezamenlijk huis, waarin het goed is voor mens en dier, voor rijken en armen, voor vreemdeling en vluchteling.

impression image impression image

In dat geweld sta ik wel een beetje voor schut met mijn bordje ‘Houd voet bij stuk.’ Genoeg is genoeg. Stop met de verslechtering. Ook al weet je misschien nog niet goed hoe het dan verder moet. Was het niet Gandhi die tegen een journalist zei ‘ook al is er nog geen nectar beschikbaar, het is toch goed om op te houden met gif te drinken.’ Met andere woorden; ook al weet je nog niet hoe het wel moet, stop dan toch met dat waarvan je zeker weet dat het geen goed doet.

Ik zou dus willen dat de overheid voet bij stuk houdt en zich niet laat ringeloren door de macht van gevestigde belangen. Dus sta ik daar, in mijn eentje met mijn bordje. ‘Dat heeft toch helemaal geen nut?!’ hoor ik u zeggen. En die gedachte bevangt mij ook wel eens. Maar dan ga ik weer bij mezelf te rade en dan weet ik het weer: ik sta hier niet alleen voor mezelf. Ik geef uitdrukking aan een diepe overtuiging die veel groter en breder is dan de persoon die ik ben. Het gaat om de aarde als een huis, een gezamenlijk huis, waarin het goed is voor mens en dier, voor rijken en armen, voor vreemdeling en vluchteling.

impression image impression image

En als ik dat zo overdenk, besef ik dat mijn ‘Houd voet bij stuk’ niet alleen een oproep aan de overheid is, maar dat ik het vooral mezelf voorhoud. Dat ik me niet omver moet laten blazen door al die argumenten van partijen die uiteindelijk alleen hun eigenbelang verdedigen. De geschiedenis leert dat een klein en tegendraads begin kan uitgroeien tot een algemeen aanvaard inzicht. Zie de emancipatiebewegingen. Als je overtuiging gegrond is in de bodem van het Bestaan zullen de zachte krachten winnen.

Vaclav Havel zag het zo: ‘De echte hoop voor de huidige mens is wellicht de hernieuwde zekerheid dat wij geworteld zijn in de aarde en in de kosmos. Dit besef schenkt ons de bekwaamheid om onszelf te overstijgen. (…) (Het is een uitdrukking van) die morele wet die voortkomt uit het respect voor het wonder van het Zijn, het wonder van het universum, het wonder van de natuur, het wonder van ons eigen bestaan.’


Ik houd daarom maar voet bij stuk.